Wat is nou DMX? En hoe werkt het?

DMX (Digital Multiplex Signal) is een digitaal protocol waarmee we verlichting aan kunnen sturen. Dit kunnen dus spots (parren, bouwlampen, theaterspots, etc.) zijn die worden aangestuurd door een dimmer. Ook kunnen we DMX effecten aansturen. Bijvoorbeeld movingheads of scanners.

Het DMX protocol is eenvoudig en robuust, de data wordt continue verzonden tot 1000 keer per seconde, zodat, om welke reden dan ook, de data die eerste keer niet goed is 'gelezen' opnieuw wordt verzonden in een fractie van een seconde.

5-pin XLR connecties                             3-pin XLR connecties

1=GND, 2=DATA (-),                                 1=GND, 2=DATA (-),

3=DATA (+), 4=NOT                                  3=DATA (+)

USED, 5= NOT USED

DMX is dus het stuursignaal dat wij vanaf onze ‘controller’, ‘lichttafel’ , of ‘lichtcomputer’ sturen naar de verlichting. De data die verstuurd wordt is een digitaal signaal waarvan we de inhoud niet willen kennen. Het signaal wordt verstuurd door XLR-kabels die je misschien al kent als microfoonkabels.

Een controller is aan het begin van de 'ketting' een 120 ohm weerstand in de vorm van een terminator. De terminator 'absorbeert' het signaal welke anders terug reflecteert in de kabel en zo data transmissie instabiel maakt.

Een voorbeeld; We willen 8 par lampen (par 56 / 300Watt / 230Volt) gaan aansturen. We hebben dus een lichtcontroller nodig die voor ons het dmx-signaal verstuurd naar één of meerdere dimmers. Bij 8 lampen zouden we een dimmer nodig hebben van 8 kanalen. In dit voorbeeld gebruiken we 2 dimmers van 4 kanalen.


 

In de afbeelding zien we dat de controller verbonden is (zwarte lijn) met de beide dimmers. De XLR-kabel ofwel dmx-kabel gaat eerst in dimmer 1. Vanuit dimmer 1 wordt het dmx-signaal doorgelust naar dimmer 2. Vanaf de controller loopt dus maar één kabel naar de dimmers met alle te versturen informatie voor de dimmers.

De truc van het dmx is dat het signaal wordt opgedeeld in meerdere adressen. Ieder adres bevat zijn eigen informatie. In bovenstaand voorbeeld gebruiken we 8 lampen/dimmerkanalen. Dat betekend dus dat er 8 dmx adressen gebruikt worden.
De eerste dimmer stellen we in het menu in op startadres nr. 1.  De overige 3 lampen/dimmerkanalen worden automatisch het volgende logoritmisch getal, dus 2, 3, 4. Zou men de eerste dimmer het startadres 143 geven, dan zijn de andere drie lampen/dimmerkanalen 144, 145, 146.

De tweede dimmer stellen we in op startadres nr. 5. Het DMX signaal komt vanuit dimmer 1 binnen bij dimmer 2. Dimmer 2 ontvangt dus ook de informatie van de adressen 1 t/m 4. Maar omdat wij bepaald hebben dat dimmer 2 alleen naar de adressen 5,6,7 en 8 luistert, pikt de dimmer alleen deze informatie eruit.

De controller in het voorbeeld heeft 8 kanalen, en stuurt dus een DMX signaal uit dat bestaat uit 8 adressen. We maken even een voorbeeld met verschillende standen.